Moc instalacji fotowoltaicznej powinna wynikać przede wszystkim z rocznego zużycia energii, profilu zużycia w ciągu dnia oraz możliwości montażowych. Zbyt mała instalacja ograniczy oszczędności, a zbyt duża może produkować dużo energii w momentach, gdy dom nie jest w stanie jej wykorzystać. Dlatego dobór mocy nie powinien opierać się wyłącznie na prostym przeliczniku „1 kWp na określoną liczbę kilowatogodzin”.
Jak policzyć roczne zużycie energii w domu?
Najlepiej zacząć od rachunków za pełne 12 miesięcy. Interesuje nas nie kwota do zapłaty, ale liczba zużytych kilowatogodzin. Jeśli zużycie mocno zmienia się sezonowo, warto przeanalizować przynajmniej jeden pełny rok.
Roczne zużycie jest punktem wyjścia, ale nie jedyną informacją potrzebną do projektu. Dwa domy mogą zużywać tyle samo energii, lecz jeden pobiera większość prądu w dzień, a drugi wieczorem i nocą. Dla fotowoltaiki to istotna różnica.
Dlaczego profil zużycia energii ma znaczenie?
Fotowoltaika produkuje najwięcej energii w dzień. Jeśli właśnie wtedy pracuje klimatyzacja, pompa ciepła, urządzenia biurowe lub sprzęt AGD, większa część produkcji może zostać wykorzystana bezpośrednio w domu. To zwiększa autokonsumpcję.
Jeżeli dom jest pusty przez większość dnia, a największe zużycie przypada na wieczór, instalacja będzie częściej oddawać energię do sieci. W takim przypadku warto zastanowić się nad zmianą godzin pracy urządzeń, automatyką lub magazynem energii.
Jak dobrać moc fotowoltaiki do rachunków za prąd?
Najbezpieczniej potraktować roczne zużycie jako podstawę do przygotowania wariantów, a następnie uwzględnić warunki montażowe. Ta sama instalacja może produkować różne ilości energii w zależności od orientacji paneli, kąta nachylenia, lokalizacji, zacienienia i jakości projektu.
Nie należy zakładać, że każdy 1 kWp instalacji da dokładnie taki sam uzysk. Instalacja dobrze ustawiona i pozbawiona cienia może osiągać znacznie lepsze wyniki niż zestaw o tej samej mocy zamontowany na trudnym dachu.
Jeżeli na dachu występują kominy, drzewa lub inne przeszkody, warto przeczytać również nasz poradnik o tym, jak zacienienie wpływa na wydajność paneli fotowoltaicznych.
Co zmienia pompa ciepła, klimatyzacja lub samochód elektryczny?
Planowane zwiększenie zużycia energii trzeba uwzględnić jeszcze przed montażem. Pompa ciepła, samochód elektryczny, klimatyzacja czy elektryczne podgrzewanie wody mogą istotnie zmienić bilans energetyczny domu.
Jeżeli takie urządzenie ma pojawić się za rok lub dwa, nie zawsze warto projektować instalację wyłącznie pod dzisiejsze rachunki. Dobry projekt uwzględnia przewidywane zużycie, ale unika skrajnego przewymiarowania „na zapas”.
Czy powierzchnia i kształt dachu ograniczają moc instalacji?
Tak. Oprócz samej powierzchni trzeba uwzględnić strefy przy krawędziach dachu, kominy, wyłazy, okna połaciowe i inne przeszkody. Znaczenie ma też ułożenie modułów oraz ich wymiary.
Czasem teoretycznie większa połać daje gorsze warunki niż mniejszy fragment dachu skierowany w korzystniejszym kierunku. Przy ograniczonej powierzchni warto zwrócić uwagę na moc pojedynczego modułu, ale nie kosztem jakości i odpowiedniego rozmieszczenia.
Czy warto przewymiarować instalację fotowoltaiczną?
Niewielki zapas mocy może mieć sens, szczególnie jeśli w najbliższych latach wzrośnie zużycie energii. Inaczej wygląda jednak rozsądny zapas, a inaczej montaż dużo większej instalacji bez planu wykorzystania dodatkowej produkcji.
Przewymiarowanie może też dotyczyć relacji mocy modułów do mocy falownika. W określonych warunkach takie rozwiązanie jest celowe i pozwala lepiej wykorzystać falownik przez większą część dnia, ale powinno wynikać z projektu technicznego, a nie przypadkowej decyzji.
Jak magazyn energii wpływa na dobór mocy instalacji?
Magazyn energii pozwala przesunąć część produkcji z godzin słonecznych na wieczór i noc. Może więc zwiększyć autokonsumpcję, ale sam w sobie nie uzasadnia dowolnego zwiększania mocy paneli.
Pojemność magazynu, moc instalacji i profil zużycia powinny być dobierane razem. Zbyt mały magazyn szybko się napełni, a zbyt duży może przez znaczną część roku pozostawać niewykorzystany.
Jakich błędów unikać przy doborze mocy?
Najczęstsze błędy to opieranie projektu wyłącznie na jednym rachunku, nieuwzględnianie planowanych nowych urządzeń oraz ignorowanie zacienienia i orientacji dachu. Problemem jest też dobieranie największej możliwej instalacji tylko dlatego, że na dachu znajduje się wolne miejsce.
Warto porównać co najmniej kilka wariantów produkcji i zużycia. Dobra instalacja to nie ta o największej mocy, lecz ta, której produkcja najlepiej odpowiada realnym potrzebom budynku.
